Çilek

Bitkiseliksir Şifalı Bitkiler Ansiklopedisi

 

|-A- | -B- | -C- | -D- | -E- | -F- | -G- | -H- | -I- | -J- | -K- | -L- | -M- | -N- | -O- | -P- | -R- | -S- | -T- | -U- | -V- | -Y- | -Z- |

  


 C-Ç harfi ile başlayan bitkiler

  


 

Çilek

 

   DAĞ ÇİLEĞİ

   FRAGARIA VESCA L.

  (Rosaceae-fam.)

 

Bulunduğu Yerler: Ormanlarda, orman alanlarında, çalılıklar arasında, 2000 m. deniz seviyesine kadar her yerde yetişir.

Yapısı: Çok yıllık otsu bir bitkidir. Köksap koyu kahve rengi, sap 5-20 cm. yüksekliğinde, kıllı, hemen hemen yapraksızdır. Sap ucunda kalkanvari az çiçekli bir çiçek demeti vardır. Sürüngen köksap yeni yeni kökler salarak geniş bir alanı kaplar. Yapraklar kaideden uzun saplarla çıkar, 3 bölümlü, üst yüzü koyu yeşil, seyrek yatık kıllı, alt yüzü mavimsi yeşil renkte ve kıllıdır. Yaprakçıklar az yatık, eliptik veya eşkenar, iri dişlidir. Çiçekler beyaz, 5 yapraklı 2 çanaklı, taç da 5 yapraklı, çok sayıda erkek organ ve meyve organlarına sahiptir. Çiçek tablasının büyümesiyle sulu, etli, yalancı meyve (çilek) teşekkül eder. Rengi kırmızı ve hoş kokulu olup üzerinde pek çok meyvecikler bulunur. Bal verici bir bitkidir.

Kullanılan Kısımlar: Sapları ile birlikte yapraklar; meyvelerin toplanmasından sonra, daha yeşil iken toplanırlar. Gölgede veya 40 dereceye kadar ısılı fırınlarda kurutulur. Kuru yapraklar açık yeşil, kokusuz ve acı tattadır. %12 rutubete müsaade edilir.

Halk tebabetinde ‘bahçe çileği’ olarakda isimlendirilir. Bunun yaprakları sapsız toplanır. Aynı tarzda kurutulur.Kuru ve havadar binalarda muhafaza edilir.

Kimyevi terkibi: Yapraklar alkaloid izleri taşır. C vitamini, sepi maddeler, kıversetin ve kıversitrin flavonidler, silüsyum asidi vs. ihtiva eder. Çilek meyveler C ve B vitamini, provitamin A, meyve asidleri, sepi maddeler, antosiyan bileşimleri, eterik yağ, aroma esterleri, fosforlu tuzlar, şekerler vs. ihtiva eder.

Hangi Hastalıklarda Kullanılır: Yaprak haşlamalarının tansiyonu düşürdüğü, kalp genişlemesi (amplitut) ni, rahim kaslarını kuvvetlendirdiği, (kılcal perifer) kan damarlarını genişlettiği yapılan deneylerle sabit olmuştur.

Halk tebabetinde baş ağrısı, rahim kanamaları, deri sivilceleri, mide ve bağırsak iltihapları, böbrekler, mesane ve safra kesesindeki kum ve taş hastalıklarında kullanılır. Haricen, basurlara lapa halinde konur. Meyveler; kansızlara, nevrestani ve yukarıdaki hastalıklara karşı kullanılır.

Kullanılışı: Kuru yapraklardan 2 çorba kaşığı 0,5 lt. kaynar suda 2 saat bekletilir. Süzüldükten sonra günde 4 defa yemeklerden evvel birer çay bardağı alınır.