K harfi ile başlayan bitkiler

KARABİBER

(Piper nigrum)

Karabibergiller familyasındandır.

10 metre boylanabilen bir ağaca sarılarak yükselen yapraklarını dökmeyen  çok yıllık odunsu bir bitkidir;ancak kolay  hasat edilebilmesi için  budandığından  maksimum  yükseklikteki  bitkiye pek rastlanmaz.Karabiber bitkisinin , tropikal  iklimde , zengin,taze ve nemli toprak yanında ona gölge yapacak kendisini koruyacak bir ağaca ihtiyacı vardır.

Karabiber bitkisi anayurdu olan Hindistan ve Doğu Hint adalarının yüksek bölgelerinde yetişir.Esas olarak Hindistan’da ve ama bunun yanında  Çin Hindinde, Sri lanka’da Madagaskar’da ve Brezilya’da yetiştirilir.

Koyu yeşil ve parlak yaprakları  belirgin damarlı, yüreksi ve sivri uçludur.Bir  salkım oluşturan 5o dolayındaki  küçük beyaz çiçekleri  yine salkım halinde ve  yeşil renkli 5 mm  çapında  küremsi meyvelere dönüşür.Bunlar “ yeşil” “ siyah”  yada “ beyaz biber” olmak üzere olgunluklarının farklı  aşamalarında toplanırlar.

Meyveler tam olgunlaşmadan  toplanırsa yeşil biber olur ve diğerlerine  göre daha tatlı  hatta biraz şekerli  bir lezzet kazanır.

Olgunlaşıp  kızarıp  kuruyunca  toplanırlarsa  Karabiber olur ve yakıcı  lezzet kazanır.Karabiber meyveleri suda birkaç gün tutulur, ovularak siyah kabuklar çıkartılır sarımsı-grimsi iç kısmı güneşte kurutulursa Beyaz biber olur.Bu karabiberden  daha acı ancak daha az kokuludur.

Tarihte baharatın baharat deyince  de karabiberin  oynadığı rol çok önemlidir.Romalılar yararlılıklar  göstermiş  askeri bununla ödüllendirirdi.5 yy da Roma’nın  kuşatılması  sırasında  Gotlar 4550 kg karabiber, altın ve gümüş isterler.Ortaçağda da  karabiber para yerine geçer ve yiyeceklere çeşni katmada onları  korumada kullanılırdı.

Karabiber meyvelerinin keskin kokuları ve yakıcı acı lezzetleri  vardır.Dalından  toplandıktan sonra 10 dakika kaynar suya daldırılırlar  bu sırada renkleri  kararır ve güneşli zeminde birkaç gün  kurumaya  bırakılırlar.Ardından baharat yada ilaç olarak kullanılmak üzere değirmenlerde öğütülür toz haline getirirler.Dünyada en ünlü  ve en çok kullanılan  baharat karabiberdir yılda  120.000 ton .Sofranın başından  sonuna bütün yemeklerde  kullanılır.Hatta ananasa ve  çileğe bile ekilir.Lezzetini koruması için olabildiğince yeni öğütülmüşünü  kullanmakta yarar vardır.Yine aynı sebeple yemeğe piştikten sonra ekilmelidir.

Fransızcada sadece karabiber tek başına “biber” diye  anılabilir diğer biberlerin hep bir sıfatı vardır.

Bileşiminde reçine , nişasta uçucu yağ bulunur.

İştah açcı , sindirim kolaylaştırıcı, gaz giderici,bunaltı dağıtıcı etkileri vardır.Günlük doz 0.05-2 gramdır.fazlası mideyi tahriş edebilir.

Boğaz ağrısına  karşı çayın içine karabiber ekilip içilir.Dışardan da ağrılı kasları ovmak üzere kullanılabilir.

Üşütmelerde gece yatmadan önce göğse ve sırta  zeytin yağı sürülüp üzerine karabiber ekip havluyla kapatılıp yatılırsa sabaha büyük oranda  iyileşme gözlenir.İki-üç günlük tekrar kesin bir iyileşmeyle sonuçlanır.Özellikle çocuklarda çok iyi sonuç verdiğini yakın gözlemlerimden biliyorum.

Dikkat yüksek tansiyon, damar sertliği, üre gibi rahatsızlığı olanlar karabiberden kaçınmalıdır.

Karabiber  ağaçcığından  elde edilen “ yeşil biber” de “beyaz biber” de karabiberle aşağı yukarı aynı etkileri gösterir.

Karabiberin modern tıpta yeri vardır.