Maydonoz

Bitkiseliksir Şifalı Bitkiler Ansiklopedisi

 

 

|-A- | -B- | -C- | -D- | -E- | -F- | -G- | -H- | -I- | -J- | -K- | -L- | -M- | -N- | -O- | -P- | -R- | -S- | -T- | -U- | -V- | -Y- | -Z- |

  


 M harfi ile başlayan bitkiler

  


 

Maydonoz

 

MAYDONOZ

PETROSELINUM CRISPUM (MILL.) NYM.

BAL MAYDONOZU (P.ZATIVUM HOFFM.)

(Umbelliferae-fam.)

 

 
Bulunduğu Yerler:
Maydonozun vatanı akdeniz bölgesidir.

Yapısı: 80 cm. kadar yüksek, dallı, çizgili, çıplak saplı, çok yıllık bir bitkidir. Kök iğ şeklinde, etli, beyazımsı. Yapraklar açık yeşil, parlak, ikişer veya üçer tüysü arası, dip yapraklar ile sapın alt yaprakları uzun saplı, üsttekiler de 3 bölümlü , bölümler uzunca mızrakımsıdır. İkinci yılında çiçek açar. Çiçekler sarı yeşil, kaide sargısı 1-2 yaprakçıklı, bileşik siperlikte çiçek demeti halinde toplu bulunurlar. Meyveler boz yeşil, yumurta biçiminde, iki yarım olarak dökülürler.

Kullanılan Kısımlar: Yapraklar, meyveler  ve kökler kullanılır. Yapraklar senenin her gününde toplanır. Kökler güzün veya kışın her zamanında topraktan çıkarılır. Meyveler olgunlaştıktan sonra ağustos eylül aylarında toplanır. Gölgede veya 40 dereceye kadar ısılı fırınlarda kurutulur. Kuru bitki tabii rengini korumuş olmalı. Rutubet payı % 12 dir. Yapraklar, meyve ve kökler torbalarda paketlenir. Kuru ve havadar binalarda muhafaza edilir.

Kimyevi Terkibi: Meyveler (apiol, I-a-pinen, alitetrametoksibenzol, mirisisin, apiol asidi, bergapten, kumarinden ibaret) eterik yağ, (başlıca petrozelin asidi gliseridlerinden ibaret) katı yağ ve flavonoidler; apinin,7 apiozilglikozidi lüteolin, diosmin; naringenin ve apigenin glikozidleri, helme, şeker, kalsiyum oksalatı vs. ihtiva eder. Yaprak ve kökler aynı maddeleri fakat daha az miktarda taşırlar. Yapraklarda da eterik yağ, karotin, vitamin C, lüteolin ve apigenin bulunmuştur. Çiçekler kversetin, kempferol, kökler apigenin ihtiva eder.

Hangi Hastalıklarda Kullanılır: İdrar söktürücü, düz kaslar gerilimini (tonus) yükseltir te sirdedir.Su toplama (istiska), kalbi menşeli şişkinlikler, ayrıca sistem hastalıkları, hazım sisteminde bozukluklar, rahim kanamaları, rahim kaslarında zaafiyet, bağırsak gazlarına karşı kullanılır.

Maydanoz halk tababetince mide ve bağırsak iltihapları, böbrek ve mesane iltihapları ve kum, zorluklu işeme, yetersiz ve ağrılı adet hallerini tanzimde , beyaz akıntı , prostat  bezi iltihabı, süt annelerde süt artışı vs. de kullanılmasıtavisye edilir.

Haricen maydanoz (yaprak ve kökler) yüzde çil ve lekeler, çıban, şişkinlikler böcek sokmaları, kadınlar süt bezlerinin katılaşmasında lapa halinde kullanılır. Kökler toz halinde veya yaprak haşlamaları bitlere karşı kullanılır. Mutfaklarda ve gıda sanayiinde de kullanılır.

Kullanılışı: Kök veya yapraklardan 1 çorba kaşığı (tohumlardan 1 kahve kaşığı) 400 gr. kaynar su ile haşlanır ve 2 saat bekletilir. Günde 3 defa yemeklerden evvel birer çay bardağı alınır.