M harfi ile başlayan bitkiler

Mayis Papatyası

MAYIS PAPATYASI

MATRICARIA CHAMOMILLA L.

(compositae-fam.)

 
Bulunduğu Yerler: Yol ve avlu boylarında , tarla mera gibi yerlerde bulunur.

Yapısı: 50 cm. kadar yüksek sap çok dallıi çıplak bir yıllık otsu bitkidir. Yapraklar almaşık, iplik şeklinde ikişer tüysü bölümlü , çiçekler sap uçlarında, çiçek tablasında toplu ve uzun saplıdırlar. Kenar çiçekler sarı, borumsu, iki cinsiyetlidir. Çiçek tablası, mayıs papatyasına has konik tepeli içi boştur. Meyve eşkenar kahve yeişili tohumlardır. Bitkinin bütününde hoş bir koku vardır.

Kullanılan Kısımlar: Çiçek tablaları (2 cm. kadar saplı) çiçek açma zamanında (mayıs-temmuz aylarında) toplanır. Gölgede veya 40 dereceye kadar ısılı fırınlarda kurutulur. Kuru paptya hoş kokulu ve az acı tattadır. Rutubet payı % 12 dir. Tahta kasalarda paketlenir. Toplama zamanında iri papatya (Matricaria inodora L.) ile karıştırılmamalıdır. Bu papatya kokusuz, çiçek tablaları daha iri; köpek papatyası (Anthemis cotula L.) bu cinsin çiçek tablası yassı ve dolu fena kokuludur. Başka margaritler ve benzerleri ile karıştırılmamalıdırlar.

Kimyevi Terkibi: Kamazulen, kadinen, azilen, seskviterpen dervatı, kapril, nonil ve izovalerien asidlerinden ibaret) eterik yağ, dioksikumarin, trikantin, nikotin asidi, kolin, fitosterin, salisil asidi, yağlı maddeler, vitamin C, provitamin A, acı maddeler, helme, flavonoid madde apigenin vs. ihtiva eder.

Hangi Hastalıklarda Kullanılır: Bitki yumuşatıcı, antiseptik ve iltihaplanmaya karşı te sire sahiptir.

Halk tababetinde mesane ve böbreklerde taş ve iltihapları, mide ve bağırsak iltihabı, nefes darlığı, sarılık, sara, baş ağrısı, mide ve bağırsak ağrılarına karşı kullanılır. Papatya haşlaması zorluklu işeme, kan işeme, yetersiz adet hallerine tanzimde, romatizma, siyatik, ağız içi kabarcıkları gibi yerlerde kullanılır. Lapa halinde yara, çıban, kanser, göz iltihaplarında yıkamada, beyaz akıntı ve rahim iltihaplarında, basur, ağız yaraları, boğaz iş ağrılarında, bademcik iltihaplarında, fena ağız kokularında gargara şeklinde  kullanılır. Kuru papatyalar tahta kurusu ve diğer böceklere karşı tütsü olarak kullanılır.

Kullanılışı: 1 çorba kaşığı 200 gr. kaynar suda haşlanır, 1 saat bekletilir. Bir defa içilir. Papatyanın iltihaplanmaya karşı te sirli olan maddesi kamazulen çabuk ayrılır.

Halk tababetimizde kokulu papatya ( Matricaria tenüifolia (kit) Simk) özellikle öksürüğe karşı, sarı papatya (Anthemis tinctoria L.) buda öksürüğe, ishale ve sarı kumral saçların renklerini korumasında kullanılır.